James Webb Uzay Teleskobu’nun verilerini inceleyen bilim insanları, daha önce gözlemlenmemiş bir gök cismi türüyle karşılaştı. “Kara delik yıldızı” adı verilen cismin, evrenin ilk dönemlerinde süper kütleli kara deliklerin nasıl oluştuğuna ışık tutabileceği belirtiliyor.

Bilim dünyası, James Webb Uzay Teleskobu’nun evrenin derinliklerinde tespit ettiği parlak kırmızı noktayı konuşuyor. MoM-BH*-1 adı verilen cisim, görünüşüyle dev bir yıldızı andırmasına rağmen bilinen yıldızların üretebileceğinden çok daha fazla enerji yayıyor. Araştırmacılar, bu sıra dışı yapıyı “kara delik yıldızı” olarak tanımlıyor.

Kara delik yıldızı, adından anlaşılabileceği gibi bir yıldız ile kara deliğin birleşmesi değil. Normal yıldızlar enerjilerini merkezlerindeki nükleer tepkimelerden elde ederken MoM-BH*-1’in merkezinde, Güneş’in yaklaşık 100 bin katı kütleye sahip bir kara deliğin bulunduğu düşünülüyor. Kara deliğin çevresini ise Güneş Sistemi büyüklüğüne ulaşan son derece yoğun bir hidrojen gazı tabakası sarıyor.

Merkezdeki kara delik çevresindeki maddeyi içine çekerken büyük miktarda enerji açığa çıkarıyor. Bu enerji yoğun gaz tabakasından geçerek dışarı yayıldığı için cisim, teleskop görüntülerinde yıldız gibi parlayan kırmızı bir nokta olarak görülüyor. Yapılan hesaplamalar, MoM-BH*-1’in bilinen bir yıldızın fiziksel olarak üretebileceğinden yaklaşık 100 milyar kat daha fazla enerji yaydığını gösteriyor.

James Webb’in yakaladığı ışık, Büyük Patlama’dan yaklaşık 660 milyon yıl sonraki döneme ait. Bu nedenle MoM-BH*-1, evrenin ilk dönemlerinde görülen en eski kara delik örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor. Bilim insanları, cismin genç bir kara deliğin çevresindeki yoğun gazla kaplı olduğu özel bir gelişim evresini gösterdiğini düşünüyor.

Keşif, James Webb’in çektiği derin uzay görüntülerinde sıkça karşılaşılan ancak bugüne kadar ne olduğu tam olarak açıklanamayan “küçük kırmızı noktaların” sırrını da çözebilir. Araştırmacılara göre bu noktaların önemli bir bölümü, çevresi yoğun gazla sarılı ve hızla büyüyen genç kara delikler olabilir.

MoM-BH*-1’in gerçekten yeni bir gök cismi sınıfı olup olmadığı yapılacak yeni gözlemlerle netleşecek. Ancak elde edilen veriler, süper kütleli kara deliklerin evrenin başlangıcından kısa süre sonra nasıl ortaya çıktığına dair bugüne kadarki en güçlü açıklamalardan birini sunuyor.

Yorumlar