Yıl içinde kullanılamayan yıllık izinler çalışanların en çok kafa karıştıran hakları arasında. Biriken izinler yıl sonunda silinmiyor, işten ayrılma halinde ise paraya dönüşüyor.
Yıl bitiyor, yıllık izinler hala duruyor… Çalışanların aklına da aynı soru geliyor: Kullanmadığım izinler yanar mı? İş Kanunu bu konuda çalışanların hakkını koruyor. Hak edilen yıllık izin, kullanılmadığı için yıl sonunda ortadan kalkmıyor. Geçen yıldan kalan izinlerin yeni yıla devretmesi de mümkün. Çalışanın birden fazla yıldan kalan izin günü varsa bu haklar birikmeye devam ediyor.
Ancak çalışırken kullanılmayan iznin parasını istemek mümkün değil. Çünkü yıllık izin, çalışanın dinlenmesi için tanınan bir hak. İşveren de izin kullandırmak yerine parasını verip çalışanı iş başında tutamıyor.
İşten ayrılınca ise durum değişiyor. Çalışanın kullanmadığı yıllık izin günleri varsa bunların karşılığı ücret olarak ödeniyor. İstifa edilmesi de tek başına bu hakkı ortadan kaldırmıyor. Kullanılmayan yıllık izinlerin ücreti, iş sözleşmesi sona erdiğinde çalışanın son ücreti dikkate alınarak hesaplanıyor. Örneğin yıllar içinde 12 günlük izin biriktiren bir çalışan işten ayrıldığında, bu 12 günün karşılığını eski maaşı üzerinden değil, işten ayrıldığı tarihteki ücreti üzerinden alıyor.
Yıllık izne hak kazanmak için aynı işverene bağlı en az bir yıl çalışmak gerekiyor. Çalışma süresi 1 yıldan 5 yıla kadar olanlarda yıllık izin en az 14 gün. Bu süre 5 yıldan fazla 15 yıldan az çalışanlarda 20 güne, 15 yıl ve üzerindeki çalışanlarda ise 26 güne çıkıyor.
İşten ayrıldıktan sonra biriken izin ücretinin ödenmemesi halinde çalışan alacağını işverenden talep edebiliyor. Uyuşmazlık çözülmezse işçilik alacaklarında dava öncesinde zorunlu arabuluculuk süreci devreye giriyor.
