Dünyanın en pahalı baharatları arasında yer alan safranın kilogram fiyatı 750 bin TL ile 900 bin TL arasında değişiyor. Gramla satılan ve üretimi yoğun emek gerektiren safran, Samsun’da da yetiştirilebilen alternatif tarım ürünleri arasında yer alıyor. Yüksek ekonomik değeriyle dikkat çeken ürün, uygun üretim ve pazarlama koşullarında çiftçiler için gelir fırsatı sunuyor.
Az miktarda üretilmesine rağmen yüksek piyasa değeriyle öne çıkan safran, tarımda farklı ürünlere yönelmek isteyen üreticilerin ilgisini çekiyor. Kalitesine ve menşeine göre kilogram fiyatı 750 bin TL ile 900 bin TL arasında değişen safranın gramı ise yaklaşık 750 TL ile 900 TL’den alıcı buluyor.
KİLOSU 900 BİN TL’YE KADAR ÇIKIYOR
Safranın yüksek fiyatının arkasında zahmetli üretim süreci ve sınırlı hasat dönemi bulunuyor. Yaklaşık 1 kilogram kuru safran elde edebilmek için 150 bin ila 200 bin arasında çiçeğin toplanması gerektiği belirtiliyor. Çiçeklerin kısa süren hasat döneminde tek tek toplanması, ürünün üretim maliyetini ve ekonomik değerini artırıyor.
Safranın fiyatı; ürünün kalitesine, saflığına, menşeine ve satış koşullarına göre değişebiliyor. Bu nedenle piyasada açıklanan kilogram fiyatları her üretici için aynı gelirin elde edileceği anlamına gelmiyor.
SAFRAN HANGİ BÖLGELERDE YETİŞİYOR?
Safran, bol güneş alan, suyu iyi süzen ve aşırı nem tutmayan topraklarda daha iyi gelişiyor. Yazları sıcak ve kurak, sonbaharı ise serin geçen bölgeler bitkinin yetişmesi için elverişli koşullar sunuyor. Ağır killi ve sürekli ıslak kalan topraklarda soğanların çürüme riski artabiliyor.
Türkiye’de safran üretimi denildiğinde ilk akla gelen yerlerden biri Karabük’ün Safranbolu ilçesi oluyor. Bunun yanı sıra Şanlıurfa, Isparta, Tokat, Amasya, Eskişehir, Muğla ve Adana gibi illerde de safran yetiştiriciliği yapılıyor. Dünya genelinde ise İran başta olmak üzere İspanya, Fransa, Hindistan’ın Keşmir bölgesi ve Yunanistan önemli üretim merkezleri arasında bulunuyor.
SAFRANIN HASADI TAMAMEN EMEK İSTİYOR
Safranın yüksek fiyatlı olmasının başlıca nedenlerinden biri, hasat ve işleme aşamalarının büyük ölçüde elle yapılması. Çiçeklerin uygun zamanda toplanması, içlerindeki kırmızı tepeciklerin dikkatlice ayrılması ve kurutulması gerekiyor. Bu işlemlerin hassasiyet gerektirmesi, üretimde işçilik ihtiyacını artırıyor.
Bitkinin hasat döneminin kısa olması da üreticilerin hızlı hareket etmesini gerektiriyor. Çok sayıda çiçekten az miktarda kuru ürün elde edilmesi nedeniyle safran, yüksek ekonomik değeriyle “kırmızı altın” olarak anılıyor.
SAHTE SAFRAN ÜRÜNLERİNE DİKKAT
Safranın yüksek piyasa fiyatı, taklit ve tağşiş riskini de beraberinde getiriyor. Aspir gibi farklı bitkilerden elde edilen ürünler veya çeşitli malzemeler, zaman zaman safran adı altında satışa sunulabiliyor.
Bu nedenle tüketicilerin ürün alırken güvenilir satıcıları tercih etmesi, ürünün menşei ve kalite bilgilerini kontrol etmesi önem taşıyor. Üreticiler açısından da ürünün kalitesini korumak, doğru kurutma ve saklama koşullarını sağlamak, güvenilir satış kanallarına ulaşmak ekonomik kazanç bakımından belirleyici rol oynuyor.
