Bilim insanları, uzun uçuşların ardından ortaya çıkan jet lag sorununa çözüm olabilecek yeni bir ilaç üzerinde umut verici sonuçlara ulaştı. Kanazawa Üniversitesi araştırmacıları tarafından geliştirilen “Mic-628” adlı bileşiğin, biyolojik saati ileriye doğru sıfırlayabildiği belirtildi.
FARE DENEYLERİNDE DİKKAT ÇEKEN SOUÇ
Araştırmaya göre Mic-628, vücudun gece-gündüz döngüsünü düzenleyen sirkadyen ritimde kritik rol oynayan “Per1” adlı saat genini uyararak çalışıyor. Fareler üzerinde yapılan deneylerde, ağızdan alınan tek dozun biyolojik saatin yeniden ayarlanma süresini yedi günden dört güne düşürdüğü kaydedildi.
Bilim insanları, özellikle doğuya doğru yapılan uçuşlarda jet lag’in daha ağır hissedildiğine dikkat çekiyor. Bunun nedeni, insan biyolojik saatinin ileriye alınmasının geriye almaya kıyasla daha zor olması. Çalışmanın bulguları Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımlandı.
Araştırmacılar, geliştirilen bileşiğin vardiyalı çalışanlar için de “akıllı ilaç” niteliğinde bir çözüm sunabileceğini değerlendiriyor. Ancak ilacın güvenliği ve etkinliği için ileri düzey hayvan deneyleri ve insan klinik çalışmalarının yapılması gerektiği vurgulanıyor.
KAHVALTI DA ETKİLİ OLABİLİR
Öte yandan 2023 yılında Northwestern Üniversitesi bilim insanları tarafından yapılan ayrı bir çalışmada, jet lag ile mücadelede beslenme düzeninin de kritik rol oynadığı ortaya konmuştu. Araştırmaya göre uzun uçuşların ardından ilk günlerde güçlü bir kahvaltı yapmak ve akşam yemeğini atlamak, biyolojik saatin daha hızlı uyum sağlamasına yardımcı olabiliyor.
Uzmanlar, yeni ilacın umut verici sonuçlar sunduğunu ancak kesin bir çözüm olarak görülmesi için insan üzerindeki klinik verilerin beklenmesi gerektiğini belirtiyor. Jet lag’in tamamen tarih olup olmayacağı ise yapılacak kapsamlı çalışmaların ardından netlik kazanacak.
