İzmir’in gözde turizm merkezlerinden Şirince’nin eski adı ve isim değişikliğinin ardındaki tarihî süreç, köyün bilinmeyen geçmişine ışık tutuyor.
İzmir’in Selçuk ilçesine bağlı Şirince Köyü, taş evleri, dar sokakları ve korunmuş tarihi dokusuyla Türkiye’nin en çok ziyaret edilen turizm merkezlerinden biri arasında yer alıyor. Bugün “Şirince” adıyla bilinen köyün geçmişi ise Bizans dönemine kadar uzanıyor.
Tarihi kaynaklara göre köyün ilk adı “Kırkınca” olarak biliniyor. Rivayete göre bölgeye yerleşen yaklaşık kırk ailenin kurduğu yerleşim, adını da buradan aldı. Zaman içerisinde Rum nüfusun çoğunlukta olduğu köyün adı halk arasında “Kirkince” ve daha sonra “Çirkince” şeklinde kullanılmaya başlandı.
19. yüzyılda Şirince, Ege Bölgesi’nin önemli yerleşimlerinden biri olarak öne çıktı. Köyde zeytincilik, bağcılık ve şarap üretimi yaygınlaşırken, yüzlerce taş ev, kiliseler, okullar ve çeşitli zanaat atölyeleri bölgenin ekonomik hayatına yön verdi. Günümüzde ayakta kalan tarihi yapıların büyük bölümü de bu dönemin izlerini taşıyor.
Köyün “Çirkince” adıyla anılmasına ilişkin farklı görüşler bulunuyor. Halk arasında anlatılan rivayete göre köy sakinleri, yaşadıkları yerin güzelliğini yabancılardan saklamak ve yoğun göç almamak için köylerine “çirkin yer” anlamına gelen bu ismi verdi. Bazı araştırmacılar ise ismin Rumca telaffuzun zamanla değişmesi sonucu ortaya çıktığını belirtiyor.
1923 yılında Türkiye ile Yunanistan arasında gerçekleştirilen nüfus mübadelesi, Şirince’nin tarihinde önemli bir dönüm noktası oldu. Mübadele süreciyle birlikte köyde yaşayan Rum nüfus bölgeden ayrılırken, Balkanlardan gelen Türk aileler Şirince’ye yerleştirildi. Böylece köyün sosyal yapısında önemli bir değişim yaşandı.
Cumhuriyet döneminde dönemin İzmir Valisi Kazım Dirik’in girişimiyle “Çirkince” adının köyün güzelliğini yansıtmadığı düşünülerek 1926 yılında yerleşimin adı “Şirince” olarak değiştirildi. O tarihten itibaren köy, bugünkü adıyla anılmaya başladı.
Koruma altındaki tarihi evleri, meyve şarapları, geleneksel mimarisi ve Efes Antik Kenti’ne yakınlığıyla dikkat çeken Şirince, günümüzde İzmir’in en önemli turizm alanları arasında yer alıyor.
