Ramazan ayında oruç tutmanın vücut üzerindeki etkileri yeniden gündeme geldi. Uzmanlara göre uzun süreli açlık, hücrelerin kendini temizlediği “otofaji” sürecini tetikleyerek metabolizma üzerinde olumlu etkiler oluşturabiliyor. Ancak bu durumun herkes için geçerli olmayabileceği ve bazı kişilerin dikkatli olması gerektiği belirtiliyor.
OTOFAJİ SÜRECİ YENİLENMEYİ DESTEKLEYEBİLİR
Yoshinori Ohsumi’nin hücresel temizlik mekanizması olan otofaji üzerine yaptığı çalışmalar, 2016 yılında Nobel Ödülü ile ödüllendirildi. Otofaji; hücrelerin hasarlı veya işlevini yitirmiş yapılarını parçalayarak geri dönüştürdüğü doğal bir süreç olarak tanımlanıyor. Uzmanlar, özellikle 12 ila 36 saatlik açlık dönemlerinde bu sürecin daha belirgin hale gelebildiğini ifade ediyor. Bu durumun hücresel yenilenmeye katkı sağlayabileceği belirtiliyor.
AÇLIKTA VÜCUT ENERJİ DEPOLARINI KULLANIYOR
İç Hastalıkları Uzmanı Özlem Durmuş Arın, oruç sırasında vücutta bazı hormonal değişikliklerin yaşandığını söyledi. Yemek sonrası fazla kalorilerin karaciğerde glikojen ve yağ dokusunda depolandığını belirten Arın, açlık süresi uzadıkça insülin seviyesinin düştüğünü, glukagon ve adrenalin hormonlarının arttığını ifade etti. Bu süreçte vücudun depolanan enerjiyi kullanmaya başladığını ve metabolik verimliliğin artabileceğini belirtti.
İNSÜLİN DİRENCİNE KARŞI ETKİLİ OLABİLİR
Uzmanlara göre insülin direncinin en önemli nedenlerinden biri karın içi yağlanma. Açlık sürecinde önce karaciğerdeki glikojen depoları, ardından yağ depoları kullanılıyor. Bu nedenle kontrollü aralıklı açlık uygulamalarının bazı kişilerde insülin direncinin azalmasına katkı sağlayabileceği ifade ediliyor. Ancak kalıcı kilo kaybı için yalnızca açlığın yeterli olmadığı, düzenli egzersiz ve kas kütlesinin korunmasının da önemli olduğu vurgulanıyor.
HERKES İÇİN UYGUN OLMAYABİLİR
Uzmanlar, orucun bazı kişiler için risk oluşturabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle tip 1 diyabet hastaları, gebeler, emziren anneler, aktif kanser tedavisi görenler ve kalp, böbrek veya karaciğer yetmezliği bulunan kişilerin doktorlarına danışmadan oruç tutmamaları gerekiyor.
BU BELİRTİLER CİDDİYE ALINMALI
Oruç sırasında soğuk terleme, baygınlık hissi, şiddetli baş ağrısı, çarpıntı, bulantı ve göz kararması gibi belirtiler ortaya çıkarsa bunun hipoglisemi belirtisi olabileceği ifade ediliyor. Uzmanlar, bu durumda oruca devam edilmemesi ve sıvı alınması gerektiğini belirtiyor. Uzmanlara göre oruç, doğru kişilerde ve doğru şekilde uygulandığında metabolik dengeyi destekleyebilir. Ancak kronik hastalığı bulunan bireylerin mutlaka hekim kontrolünde hareket etmesi gerekiyor.
