Hacı Salih Özşahin, Samsun’da dedesinden ve babasından devraldığı beşik yapımı mesleğini günümüzde sürdürüyor. 1947 yılında dedesi tarafından açılan dükkânda babasıyla birlikte mesleği öğrenen Özşahin, 1965 yılına kadar babasıyla birlikte işletmiş. Dedesi 1979 yılında vefat edince babası mesleği devralmış ve pandemi dönemine kadar sürdürmüş. Pandemi sonrasında Özşahin, babasından devraldığı mesleği devam ettiriyor.
Yaklaşık 100 yıllık bir geçmişe sahip olan beşik sanatı, geçmişte her evde çocuk doğduğunda yapılan ve pazarda satılan bir el sanatı olarak biliniyordu. Günümüzde ise çeşitlerin artması ve farklı modellerin ortaya çıkmasıyla talep azalmış olsa da, ahşap beşiğe önem veren müşteriler hâlâ beşik alıyor. Beşiklerin yapımında kullanılan ağaç türleri ve işçilik detayları, fiyatları doğrudan etkiliyor. Özşahin, hem babasının hem de dedesinin geleneğini sürdürerek mesleği yaşatmaya devam ediyor.
100 YILA YAKLAŞAN KÖKLÜ GEÇMİŞ
Özşahin, “Rahmetli dedem 1947 yılında dükkanı açmış. Babam daha küçükken dedemle birlikte gelerek mesleği öğrenmiş. 1965 yılına kadar babam ve dedem dükkanı birlikte işletmiş. Dedem 1979 yılında vefat edince babam devralmış ve mesleğe devam etmiş. Babam da pandemi zamanına kadar mesleğini sürdürmüş. Pandemi döneminden sonra ben babamdan devraldım. Babamın ve dedemin sanatını şu anda ben devam ettiriyorum” dedi.
Mesleklerinin köklü bir geçmişe sahip olduğunu belirten Özşahin, “Bizim sanatımız beşik. Yaklaşık 100 yıla yakın bir geçmişi var; dedemden öncesi de varmış. Eskiden, bir ailede çocuk doğduğunda, burası peşik pazarıymış. Her hane, evinin altı boş kaldıkça beşik yapar ve burada satarmış. Günlük 100 tane beşik satılırmış o zamanlar” diye konuştu.
ÇEŞİTLER ÇOĞALDI AHŞABA İLGİ AZALDI
Özşahin, günümüzde çeşitlerin çoğalmasıyla ahşaba olan ilginin azaldığını ifade ederek, “Gittikçe satışlar düşüyor. Bazı müşteriler karyola tipi beşik alıyor, çocuk yatmıyor; en son alternatif bir şey arıyorlar. Bazıları ‘çocuk ahşap beşik istiyor’ diyor ve öyle satışlar oluyor. Memnun da kalıyorlar” dedi. Mesleğin az sayıda kişi tarafından sürdürüldüğünü vurgulayan Özşahin, “Eskiden bu mesleği yapan çok insan vardı, şimdi pek kişi kalmadı. Geriden usta yetişmedi; bu mesleği yapan yaşlı insanlar vefat edince kalan kişi sayısı azaldı. Babadan oğula geçiş olmadı. Bu ahşap işi tozlu olduğundan çoğu insanda kalp rahatsızlığı olabiliyor; beşiğe rağbet azalınca kimisi bıraktı, kimisi başka işlere yöneldi” diye konuştu.
FİYATLAR 2 BİN İLA 5 BİN TL ARASINDA DEĞİŞİYOR
Özşahin, beşiklerin fiyat aralığını da paylaştı:
“Fiyatlar 2 bin TL’den başlıyor, 5 bin TL’ye kadar beşik var. Fiyat, işlemesine, beşiğin yapıldığı ağaca ve ne kadar kereste kullanıldığına göre değişiyor.“
Beşik yapımında kullanılan ağaçlar hakkında da bilgi veren Özşahin şu ifadeleri kullandı:
Beşik yapımında kullanılan ağaç genellikle bükme kısmı yapılırken ceviz ve kestane oluyor. Ceviz ağacının özelliği esnek olması, bu yüzden tercih ediliyor. Kızılağaç ve söğüt ağacı da kullanılıyor. Fındık ağacı da tercih ediliyor, ancak fındık ağacı kullanıldığında çatlama yapabiliyor. Beşiklerde ağacın yaş olmaması gerekiyor; ağacı kurutmak şart. Torna işlemiyle işlendikten sonra boyama aşaması var; yani 3-4 işlemden geçiyor.”
