Türkiye’nin nüfus yapısında yaşanan değişim, sosyal güvenlik ve sağlık sisteminde yeni ihtiyaçları da beraberinde getiriyor. Yaşlı nüfusun giderek artmasıyla birlikte bakım hizmetlerinin sürdürülebilir hale getirilmesi amacıyla yeni bir model üzerinde çalışma başlatıldı.
2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program’da yer verilen “uzun dönemli bakım sigortası” için gerekli altyapının oluşturulması planlanıyor. Model kapsamında yaşlılık veya kronik hastalık nedeniyle günlük yaşam faaliyetlerini tek başına yerine getiremeyen kişilerin bakım ihtiyaçlarının daha güçlü şekilde karşılanması amaçlanıyor.
YAŞLI NÜFUSU 9,5 MİLYONU AŞTI
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 yılı verilerine göre, 65 yaş ve üzerindeki nüfus son 5 yılda yüzde 20,5 artarak 9 milyon 583 bin 59 kişiye ulaştı. Yaşlı nüfusun toplam nüfus içerisindeki payı da 2020 yılında yüzde 9,5 iken 2025 yılında yüzde 11,1’e yükseldi.
TÜİK projeksiyonlarına göre yaşlı nüfusun toplam nüfus içerisindeki oranının 2030’da yüzde 13,5’e, 2040’ta yüzde 17,9’a, 2060’ta yüzde 27’ye ve 2100’de yüzde 33,6’ya ulaşması bekleniyor.
Bu değişimin, özellikle uzun süreli bakım hizmetlerine olan ihtiyacın önümüzdeki yıllarda daha da artmasına neden olması bekleniyor.
UZUN DÖNEMLİ BAKIM SİGORTASI İÇİN ALTYAPI HAZIRLANACAK
Orta Vadeli Program kapsamında hayata geçirilmesi planlanan uzun dönemli bakım sigortasıyla, bakım ihtiyacı bulunan kişilere yönelik hizmetlerin daha kapsamlı bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.
İlgili bakanlıkların ortak çalışmasıyla oluşturulacak altyapının ardından sistemin nasıl uygulanacağına ilişkin ayrıntıların netleşmesi bekleniyor.
Yeni modelde yaşlılık ya da kronik rahatsızlıklar nedeniyle günlük yaşamını bağımsız şekilde sürdüremeyen kişilerin hem evde hem de kurumsal bakım hizmetlerinden daha etkin şekilde yararlanabilmesi amaçlanıyor.
EVDE SAĞLIK VE PALYATİF BAKIM GÜÇLENDİRİLECEK
Planlanan çalışmalar yalnızca bakım sigortasıyla sınırlı kalmayacak. Evde sağlık ve palyatif bakım hizmetlerinin daha sürekli ve kapsamlı bir yapıya dönüştürülmesi de hedefleniyor.
Bu hizmetlerin uzaktan sağlık uygulamalarıyla bütünleştirilmesiyle bakım ihtiyacı bulunan kişilerin sağlık hizmetlerine daha kolay erişebilmesi planlanıyor.
Düzenlemelerin hayata geçirilmesiyle birlikte yaşlı nüfusun artmasının ortaya çıkaracağı bakım ihtiyacının karşılanması ve ailelerin üzerindeki bakım yükünün azaltılması hedefleniyor.
SAĞLIK HARCAMALARINDA YENİ DÜZENLEMELER
Orta Vadeli Program’da sağlık hizmetlerine erişimin korunmasıyla birlikte sağlık harcamalarının finansal açıdan sürdürülebilir hale getirilmesine yönelik adımlar da öne çıkıyor.
Bu kapsamda sağlık hizmetlerinin geri ödemelerinde risk analizleri ve hizmet sunucularının davranışlarını dikkate alan denetim modellerinin geliştirilmesi planlanıyor.
Veri analizlerinden daha fazla yararlanılarak geri ödeme kriterlerinin incelenmesi ve değer bazlı geri ödeme yöntemlerinin yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Ayrıca Sağlık Market uygulamasının daha fazla ilaç ve medikal malzemeyi kapsayacak şekilde genişletilmesi planlanıyor.
DAHA UZUN SÜRE İSTİHDAMDA KALMA HEDEFİ
Yeni dönemde sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğine yönelik bir diğer başlık ise kişilerin daha uzun süre istihdamda kalmasının teşvik edilmesi olacak.
Hakkaniyet ve aktüeryal denge gözetilerek yeni düzenlemelerin hayata geçirilmesi, sosyal güvenlik kapsamı dışında kalan farklı meslek ve gelir gruplarının sisteme dahil edilmesine yönelik uygulamaların geliştirilmesi planlanıyor.
Mevzuatın yeni nesil ve esnek çalışma modellerine uyarlanması, prim borçlarının takip ve tahsilatının etkinleştirilmesi ve kurumlar arasındaki veri paylaşımının artırılması da planlanan çalışmalar arasında bulunuyor.
