Bolu’da bir hastada “deli dana hastalığı” tespit edilmesi, kentte ve tüm Türkiye’de endişeye yol açtı. Uzmanlar, hastalığın insanlara bulaşma riski düşük olsa da, dikkatli olunması gerektiği konusunda uyarılarda bulunuyor.
Edinilen bilgilere göre, geçtiğimiz ay mide bulantısı, baş dönmesi ve unutkanlık şikayetleriyle İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’ne başvuran bir hastada yapılan beyin-omurilik sıvısı (BOS) testlerinde, “deli dana” olarak bilinen Creutzfeldt-Jakob hastalığı (CJD) bulgularına rastlandı. Hastanın tedavisi sürerken, sağlık birimleri olası bulaş kaynaklarını araştırmak üzere inceleme başlattı.
DELİ DANA HASTALIĞI NEDİR?
Tıbbi adıyla Bovine Spongiform Ensefalopati (BSE) olan deli dana hastalığı, sığırlarda görülen ve beyin dokusunda süngerimsi hasar oluşturan ölümcül bir sinir sistemi hastalığı.
Hastalığa, virüs ya da bakteri değil, “prion” adı verilen anormal proteinler neden oluyor. Bu proteinler, beyin hücrelerinin yapısını bozarak sinir sistemini tamamen çökertiyor.
İnsanlarda görülen türü ise Creutzfeldt-Jakob hastalığı (CJD) olarak biliniyor. Uzmanlara göre hastalık, bulaşmış sığır eti veya sinir dokusu içeren ürünlerin tüketilmesiyle insana geçebiliyor.
BELİRTİLERİ ALZHEİMER'I ANDIRIYOR
Deli dana hastalığı, haftalar içinde yavaşça ilerliyor.
Hastalığın ilk evrelerinde unutkanlık, konuşma bozukluğu, denge kaybı ve kişilik değişiklikleri görülebiliyor.
Zamanla bu belirtiler görme bozukluğu, kas kasılmaları ve hareket kısıtlılığına dönüşüyor.
Uzmanlara göre hastalık, Alzheimer ya da Parkinson ile karıştırılabiliyor; ancak seyri çok daha hızlı ve ölümcül.
TEDAVİSİ YOK, KORUNMA HAYATİ ÖNEMDE
Ne yazık ki hastalığın bilinen kesin bir tedavisi yok.
Tüm dünyada vakalar nadir görülse de, enfekte hayvan etlerinin gıda zincirine karışması büyük risk oluşturuyor.
Uzmanlar, özellikle hayvansal ürünlerin kaynağının izlenebilir olmasına, şüpheli etlerin tüketilmemesine ve etlerin güvenilir kurumlar tarafından denetlenmiş olmasına dikkat çekiyor.
Sağlık otoriteleri ayrıca, cerrahi aletlerin prionlara karşı özel yöntemlerle steril edilmesi gerektiğini vurguluyor. Prionlar, bilinen birçok dezenfektan ve ısıya dayanıklı olduğu için sıradan sterilizasyon yöntemleri etkisiz kalabiliyor.
İNCELEMELER SÜRÜYOR
Bolu İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada, “Tespit edilen vakada hastanın tedavisi devam etmektedir. Şu an için çevrede bulaş riski tespit edilmemiştir. Gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından gerekli denetimler yapılmaktadır.” ifadelerine yer verildi.
Yetkililer, vatandaşların paniğe kapılmadan ancak et ürünleri konusunda daha dikkatli davranmalarını istedi.
UZMANLARDAN UYARI: KAYNAĞI BELLİ OLMAYAN ETLERDEN UZAK DURUN
Nöroloji Uzmanı Dr. Ayşe Yılmaz, hastalığın insanlara geçme ihtimalinin çok düşük olduğunu ancak riskin tamamen göz ardı edilmemesi gerektiğini belirterek şu uyarılarda bulundu: “Prion hastalıklarının tedavisi yok. Bu nedenle en etkili yöntem korunmak. Vatandaşlarımız, et ve et ürünlerini mutlaka güvenilir yerlerden almalı. Şüpheli ürünler kesinlikle tüketilmemelidir.”
