Hükümetin 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Programı (OVP), sosyal güvenlik sisteminde yeni düzenlemelerin gündeme gelebileceğine işaret etti. SGK Başuzmanı İsa Karakaş, programdaki hedefler doğrultusunda emeklilik sisteminde yapılması muhtemel değişiklikleri değerlendirdi. Karakaş, Türkiye Gazetesi'ndeki yazısında, 2006 yılında gerçekleştirilen sosyal güvenlik reformunun üzerinden yaklaşık 20 yıl geçmesine rağmen sistemde bazı sorunların devam ettiğini belirtti. Özellikle asgari ücret ve buna yakın seviyelerde prim ödeyen çalışanların, çalışmaya devam ettikçe emekli aylıklarının düşebildiğine dikkat çekti.
ÇALIŞTIKÇA EMEKLİ MAAŞI DÜŞEBİLİYOR
Mevcut sistemde yaşanan bu durumun çalışanların emeklilik kararlarını etkileyebildiği ifade edildi. Karakaş, uzun süre çalışmanın bazı durumlarda emekli aylığına beklenen ölçüde yansımamasının erken emekliliği ve kayıt dışı çalışmayı teşvik edebildiğini belirtti. SSK ve Bağ-Kur kapsamında özellikle 2008 sonrasında uygulanan aylık bağlama oranlarının (ABO) da uzun çalışma sürelerinin emekli maaşlarına yeterince yansımamasında etkili olduğu değerlendirildi.
FARKLI TABAN MAAŞ MODELLERİ GÜNDEMDE
Yeni dönemde sosyal güvenlik sistemine ilişkin farklı modellerin gündeme gelebileceği belirtiliyor. Bu kapsamda kısmi emeklilik ve normal emeklilik için farklı taban maaş uygulamalarının değerlendirilmesi bekleniyor. Öngörülen modellerle, çalışanların daha uzun süre kayıtlı istihdamda kalmasının teşvik edilmesi ve uzun çalışma sürelerinin emekli aylığına daha güçlü şekilde yansıtılması amaçlanıyor.
25 YILI AŞAN ÇALIŞMAYA EK ARTIŞ ÖNERİSİ
Gündeme gelen bir diğer model ise 25 yılı aşan çalışma süreleri için aylık bağlama oranında ilave artış yapılması. Bu sistemin hayata geçirilmesi halinde, 25 yıldan fazla çalışanların her ilave çalışma yılı için emekli aylığı hesabında ek bir artış yapılması söz konusu olabilecek. Yeni düzenlemelerle bir yandan çalışanların sistemde daha uzun süre kalmasının, diğer yandan ise Sosyal Güvenlik Kurumu'nun prim gelirlerinin artırılmasının hedeflendiği değerlendiriliyor. OVP'de yer alan hedefler doğrultusunda şekillenmesi beklenen çalışmaların, mevcut emeklilik sistemindeki sorunların giderilmesine ve çalışma süresinin emekli aylığı üzerindeki etkisinin güçlendirilmesine yönelik olması bekleniyor. Ancak söz konusu modeller şu aşamada olası düzenleme ve öneriler kapsamında bulunuyor. Nihai uygulamanın hangi şekilde hayata geçirileceği yapılacak çalışmalar ve alınacak kararların ardından netleşecek.
