ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak saldırılarının ardından, İran Hürmüz Boğazı’nı geçici olarak kapatma kararı aldı. Dünya enerji piyasaları açısından kritik öneme sahip bu dar su yolunda tanker trafiğinin durma noktasına gelmesi, Avrupa’da gaz fiyatlarını açılışta yüzde 20’nin üzerinde artırdı. Bu artış, son 31 ayın en yüksek yükselişi olarak kayıtlara geçti.
HÜRMÜZ BOĞAZI'NIN KÜRESEL ÖNEMİ
Basra Körfezi’nin ağzında bulunan Hürmüz Boğazı, Orta Doğu’daki petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üretimini Umman Denizi ve Hint Okyanusu üzerinden dünya pazarlarına bağlıyor. Dünyadaki LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20’si bu geçitten taşınıyor. Katar gibi büyük LNG üreticilerinin ihracatı neredeyse tamamen Hürmüz Boğazı üzerinden uluslararası müşterilere ulaşıyor.
Boğazdan geçen LNG ticaretinin büyük kısmını Çin başta olmak üzere Asya ülkeleri oluşturuyor. Avrupa’nın gaz depolarındaki doluluk oranının yüzde 30’un altına gerilemesi, tedarik ihtiyacını artırarak fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu.
AVRUPA GAZ PİYASALARINDA REKOR ARTIŞ
Avrupa’da derinliği en fazla olan Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası TTF’de nisan vadeli kontratlar TSİ 10.41 itibarıyla megavatsaat başı 39,2 avrodan işlem gördü. Saldırılardan önce, 27 Şubat’ta fiyat 31,95 avro seviyesindeydi. Bu yükselişle Avrupa gaz fiyatları 18 Şubat 2025’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşmış oldu.
Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklık, küresel enerji piyasalarında özellikle Avrupa ve Asya için ciddi tedarik riski oluştururken, fiyatların önümüzdeki günlerde dalgalanmaya devam etmesi bekleniyor.
